روز یکشنبه ۱۷ خرداد، در ادامه برنامههای توسعه حرفهای معلمان در دبستان مهرگان بابل، کارگاه مدیریت کلاس با حضور معلمان این دبستان در سالن کنفرانس برگزار شد. این کارگاه با هدف ارتقای مهارتهای حرفهای معلمان و بازاندیشی در شیوههای مدیریت کلاس درس طراحی شد و فرصتی ارزشمند برای گفتوگو، تبادل تجربه و بررسی چالشهای واقعی کلاسهای آموزشی فراهم آورد.
برگزاری کارگاه مدیریت کلاس با رویکردی متفاوت
در این کارگاه تخصصی که با عنوان «معلمی در گودال یادگیری؛ پرونده مدیریت کلاس درس» برگزار شد، تلاش شد یکی از رایجترین باورهای موجود در نظام آموزشی مورد بررسی و بازنگری قرار گیرد؛ باوری که سالها در ذهن بسیاری از معلمان و خانوادهها شکل گرفته است:
آیا کلاس خوب، کلاسی ساکت است؟
این پرسش، نقطه آغاز گفتوگوها و فعالیتهای کارگاه بود. شرکتکنندگان با بررسی تجربههای واقعی کلاس درس، به تحلیل مفهوم مدیریت کلاس پرداختند و دیدگاههای مختلف خود را درباره نظم، کنترل و یادگیری به اشتراک گذاشتند.
مدیریت کلاس؛ فراتر از سکوت و کنترل
این کارگاه به همت سیدعلی عبداللهی حسینی، مدیر مرکز پژوهش و نوآوری دبستان مهرگان، طراحی و اجرا شد. در ابتدای جلسه، بسیاری از معلمان مدیریت کلاس را با مفاهیمی همچون سکوت، نظم، کنترل رفتار و انضباط توصیف کردند. اما هرچه فرآیند یادگیری در کارگاه پیش رفت، شرکتکنندگان با پرسشی عمیقتر روبهرو شدند:
اگر سکوت معیار مدیریت کلاس نیست، پس معیار واقعی مدیریت کلاس چیست؟
پاسخ به این پرسش، زمینهساز شکلگیری بحثهای تخصصی و تحلیل موقعیتهای گوناگون آموزشی شد. معلمان با بررسی چالشهای روزمره کلاسهای درس و تحلیل نمونههای واقعی، دریافتند که بسیاری از مشکلات رفتاری دانشآموزان ریشه در شیوه طراحی فرایند یادگیری دارد.
سه کشف مهم در کارگاه مدیریت کلاس
در جریان گفتوگوها و فعالیتهای آموزشی، معلمان به سه نتیجه و کشف مهم دست یافتند که میتواند نگاه آنان به مدیریت کلاس را متحول کند:
۱. مدیریت کلاس، کنترل رفتار نیست؛ طراحی یادگیری است
یکی از مهمترین نکات مطرحشده در این کارگاه آن بود که مدیریت کلاس بیش از آنکه به کنترل دانشآموزان مربوط باشد، به طراحی صحیح فرآیند یادگیری ارتباط دارد. زمانی که فعالیتهای آموزشی جذاب، هدفمند و متناسب با نیازهای دانشآموزان طراحی شوند، بسیاری از مشکلات رفتاری بهطور طبیعی کاهش مییابند.
۲. مشکلات رفتاری، نتیجه طراحی نامناسب یادگیری هستند
معلم ها دریافتند که بسیاری از رفتارهای چالشبرانگیز دانشآموزان، قبل از آنکه یک مسئله رفتاری باشند، نشانهای از ضعف در طراحی آموزشی هستند. به همین دلیل، معلمان حرفهای تلاش میکنند پیش از هر اقدامی، کیفیت طراحی یادگیری را مورد ارزیابی قرار دهند.
۳. هر رفتار دانشآموز یک پیام است
در این کارگاه تأکید شد که هر رفتار دانشآموز میتواند حامل پیامی مهم باشد. هنر معلم حرفهای، شنیدن و درک این پیامهاست. درک نیازها، دغدغهها و شرایط یادگیرندگان، نقش مهمی در ایجاد محیطی پویا و مؤثر برای یادگیری ایفا میکند.
توسعه حرفهای معلمان در دبستان مهرگان بابل در دبستان مهرگان بابل
توسعه حرفهای معلمان تنها به برگزاری دورههای آموزشی محدود نمیشود. رویکرد این مجموعه آموزشی بر این باور استوار است که رشد حرفهای از مسیر تأمل، گفتوگو، تجربهورزی، پژوهش و بازاندیشی در عمل شکل میگیرد. بر همین اساس، کارگاههای تخصصی متعددی در طول سال تحصیلی و تابستان برگزار میشود تا معلمان بتوانند ضمن آشنایی با یافتههای نوین آموزشی، تجربیات خود را نیز با یکدیگر به اشتراک بگذارند و راهکارهای کاربردی برای ارتقای کیفیت آموزش پیدا کنند.
نقش مرکز پژوهش و نوآوری مهرگان در توانمندسازی معلمان
این کارگاه بخشی از برنامههای مستمر مرکز پژوهش و نوآوری دبستان مهرگان است که با حمایت و نگاه آیندهنگر سرکار خانم دکتر عذرا بیگم هژبری در راستای توانمندسازی معلمان و ارتقای کیفیت آموزشی دنبال میشود. مرکز پژوهش و نوآوری مهرگان با طراحی برنامههای علمی و کاربردی، تلاش میکند بستری مناسب برای یادگیری مستمر معلمان فراهم سازد و آنان را در مسیر رشد حرفهای و توسعه مهارتهای آموزشی همراهی کند.
